Home
IBI
Onze benchmarking
Onze producten
Wtp
Media
Neem contact op

Home/IBI

Onafhankelijk kennisinstituut

Kosten in context, verschillen verklaard

IBI helpt uitvoeringskosten en rendement beter te begrijpen door benchmarking, kennis en transparantie te verbinden.

Missie

Benchmarking als instrument, niet als ranglijst

IBI biedt pensioenfondsen systematische en bruikbare inzichten in de uitvoeringskosten. Dat doen we door middel van benchmarking met vergelijkbare pensioenfondsen. Dit is de meest eenvoudige wijze waarop kosten in context kunnen worden gezet, rekening houdend met specifieke kenmerken van pensioenfonds en beleggingsbeleid.

Benchmarking is voor IBI geen doel op zich en leidt niet tot een ranglijst. Het doel is inzicht te geven in verschillen en de factoren die deze verschillen verklaren. Kosten worden daarom beoordeeld in samenhang met onder meer schaal, complexiteit, populatiekenmerken, beleggingsbeleid, risico, rendement en serviceniveau. Ook de AFM benadrukt dat uitvoeringskosten in perspectief moeten worden geplaatst, zodat ranglijsten worden voorkomen.

IBI helpt uitvoeringskosten en rendement beter te begrijpen door benchmarking, kennis en transparantie te verbinden.

Benchmarking kent meerdere doelen: een beter begrip krijgen van bestaande processen en, daar waar mogelijk, de algehele prestaties van het pensioenfonds versterken.

De Pensioenfederatie onderschrijft in de Aanbevelingen Uitvoeringskosten het belang van vergelijkbaarheid. In deze Aanbevelingen is opgenomen hoe de te rapporteren cijfers moeten worden berekend.

Het communiceren van gemaakte keuzes en de uitvoering daarvan is belangrijk voor deelnemers aan het pensioenfonds. Daarom biedt IBI pensioenfondsen duidelijke grafieken waardoor de strategie en prestatie voor alle betrokkenen transparant en helder wordt.

“Een gedegen benchmark gaat daarbij verder dan het vergelijken van kosten alleen en brengt ook de factoren die de verschillen verklaren in beeld.”

Pensioenfederatie Aanbevelingen Uitvoeringskosten

Kosten worden beoordeeld in samenhang met

  • Schaal en complexiteit van het fonds
  • Populatiekenmerken van de deelnemers
  • Beleggingsbeleid en asset allocatie
  • Risico en rendement
  • Serviceniveau en communicatiestrategie
Over IBI

Opgericht op verzoek van de sector

IBI is opgericht in 2013 als onafhankelijk kennisinstituut. Het primaire doel is het bestuur van pensioenfondsen te voorzien van informatie zodat zij zich een overwogen oordeel kunnen vormen over het niveau van de uitvoeringskosten, in vergelijking met de peergroep en met de gehele sector.

IBI is geïnitieerd door Eric Veldpaus en gestoeld op de wensen van de Nederlandse pensioensector, zoals destijds verwoord in het rapport ‘Kijken in de Spiegel’ (21 mei 2013) van de werkgroep Integriteit Pensioenfondsen onder leiding van Jean Frijns.

IBI is onafhankelijk en werkt samen met een aantal partijen en organisaties in de continue ontwikkeling van benchmarking. Het is een gespecialiseerd kennisinstituut dat zich richt op transparante en vergelijkbare benchmarking van Nederlandse pensioenfondsen.

IBI is de Nederlandse benchmark voor pensioenfondsen die niet alleen wil laten zien waar een fonds staat, maar vooral wil verklaren waarom het daar staat — ofwel: zijn onze kosten passend bij onze beleidskeuzes?

“De administratiekosten als percentage van het vermogen vertonen grote verschillen tussen fondsen. Bovendien zijn er opvallende verschillen tussen grote en kleine fondsen. Kostenreductie is zeer effectief als compensatie voor de lagere rendementen. Als vertegenwoordiger van de pensioensector heeft de Pensioenfederatie inmiddels uniforme meet- en rapportagesystemen ontwikkeld waardoor benchmarking mogelijk wordt.”

Kijken in de Spiegel Werkgroep Integriteit Pensioenfondsen o.l.v. Jean Frijns, 21 mei 2013

Kijken in de Spiegel

Rapport van de werkgroep Integriteit Pensioenfondsen onder leiding van Jean Frijns, 21 mei 2013 — de aanleiding voor de oprichting van IBI.

Bekijk het rapport

Eén consistente Nederlandse meetlat

IBI vertaalt verschillen in kosten en prestaties naar de factoren die deze verschillen veroorzaken.

  1. Van benchmark naar inzicht

    Uniform berekende kengetallen, vergeleken met peergroep en universum.

  2. Van inzicht naar beoordeling

    Kosten beoordeeld in samenhang met beleid, risico, schaal en dienstverlening.

  3. Van beoordeling naar betere bestuurlijke keuzes

    Onderbouwing voor besluitvorming, verantwoording en communicatie.

IBI in beeld

Introductie IBI Benchmarking

Peter Borgdorff, voormalig directeur Pensioenfonds Zorg en Welzijn en lid van de klankbordgroep in 2013, over het belang van een Nederlandse benchmark

Over Eric Veldpaus

Oprichter en directeur

Eric Veldpaus RA (1963) is oprichter en directeur van het onafhankelijke Institutioneel Benchmarking Instituut (IBI). Vanuit IBI richt hij zich op benchmarking, uitvoeringskosten en kostentransparantie binnen de pensioen- en vermogensbeheersector. Op verzoek van pensioenfondsen ontwikkelde hij samen met Nyenrode Business Universiteit en een zestal pensioenfondsen het onafhankelijke IBI Benchmarking.

Hij was gedurende een aantal jaren betrokken bij het Executive Pensioen Programma van Nyenrode Business Universiteit.

Hij was betrokken bij internationale opdrachten voor verschillende toezichthouders op het gebied van kostentransparantie. Hij was lid van de inmiddels opgeheven expert group on costs and past performance van EIOPA. De Aanbevelingen Uitvoeringskosten zijn inmiddels het voorbeeld voor Europa en zijn voor EIOPA de basis geweest voor het uitbrengen van Europese richtlijnen. Tevens was hij lid van de International Transparency Task Force, een internationaal samengesteld netwerk van professionals dat zich richt op het vergroten van transparantie over kosten binnen de financiële en pensioensector.

Ook zijn internationale ervaring met benchmarking gaat terug tot zijn periode bij ABP. Namens ABP was hij lid van het Global Advisory Committee van CEM Benchmarking, het Canadese benchmarkinstituut op het gebied van cost efficiency management. In dit internationale adviesorgaan waren vertegenwoordigers van de grootste pensioenfondsen wereldwijd vertegenwoordigd. Vanuit deze rol vertegenwoordigde hij mede het Nederlandse pensioenfondslandschap en bracht hij de Nederlandse ervaring met kosten, efficiency en benchmarking in.

Een belangrijk onderdeel van zijn expertise is de ontwikkeling van de sectorale aanpak van uitvoeringskosten. Als lid van de commissie verslaggeving en uitvoeringskosten heeft hij samen met Anne Laning een belangrijke bijdrage geleverd aan de totstandkoming van de drie eerste edities van de Aanbevelingen Uitvoeringskosten van de Nederlandse Pensioenfederatie.

Loopbaan

Voor de oprichting van IBI was hij gedurende elf jaar werkzaam bij pensioenfonds ABP, later APG, achtereenvolgens als manager Business Control en Business Strategist. Als manager Business Control was hij onder meer verantwoordelijk voor de financiële rapportages van ABP Vermogensbeheer, waaronder de jaarrekening en rapportages aan toezichthouders.

Vanuit zijn functie bij APG Vermogensbeheer was hij periodiek betrokken bij de financiële rapportages van de internationale vestigingen. Hij bezocht en rapporteerde over de financiële overzichten van de vestigingen in Nederland, Hongkong en New York.

Daarnaast was hij financieel intensief betrokken bij de ontvlechting van ABP en de vorming van APG als zelfstandige pensioenuitvoeringsorganisatie. In dat kader was hij onder meer betrokken bij de financiële inrichting en de pricing van de producten en beleggingsfondsen die door APG aan externe partijen werden aangeboden. Ook bij de fusie van Cordares en APG vervulde hij een belangrijke financiële rol.

Vóór ABP was hij zes jaar werkzaam bij Robeco als manager Back Office. In deze functie was hij onder meer verantwoordelijk voor jaarrekeningen, cliëntenrapportages, rapportages aan toezichthouders en het dagelijks berekenen van de intrinsieke waarde van de beleggingsfondsen als uitgangspunt voor de openingskoers.

Hij startte zijn loopbaan in 1984 bij PwC, waar PFZW een van zijn belangrijkste cliënten was. Veldpaus is registeraccountant en volgde diverse executive programmes aan IMD in Lausanne, INSEAD in Parijs en Kellogg School of Management in Chicago.

Sectorale binding

Verbonden met alle partijen rondom het pensioenfonds

Door zijn werkzaamheden vanuit IBI heeft Eric Veldpaus een breed netwerk opgebouwd binnen de Nederlandse en internationale pensioen- en vermogensbeheersector. Dit netwerk omvat pensioenfondsen en pensioenuitvoeringsorganisaties, vermogensbeheerders, actuarissen, consultants, accountants, juristen, toezichthouders, belangenorganisaties, politiek, kennisinstituten en de media.

Deze brede verbinding stelt hem in staat om ontwikkelingen op het gebied van uitvoeringskosten, vermogensbeheer, pensioenadministratie en kostentransparantie vanuit verschillende perspectieven te beoordelen. Daarbij ligt de nadruk niet alleen op de hoogte van de kosten, maar vooral op de samenhang tussen beleidskeuzes, kosten, risico, rendement, complexiteit en kwaliteit van dienstverlening.

Zijn onafhankelijke positie vanuit IBI vormt daarbij een belangrijk uitgangspunt. De opgedane kennis en contacten worden ingezet om de discussie over kosten en benchmarking binnen de pensioensector inhoudelijk verder te brengen.

Periodiek overleg met de sector

Veldpaus spreekt periodiek met organisaties en functionarissen die betrokken zijn bij pensioenfondsen. Doel is het afstemmen en toelichten van de inhoud, het inventariseren van mogelijke aanvullingen en wensen, en het bespreken van ontwikkelingen in de sector met:

  • Bestuurders
  • Leden van de raad van toezicht
  • Sleutelfunctiehouders risico, audit en actuariaat
  • Compliance officers
  • Pensioenuitvoeringsorganisaties
  • Bestuursondersteunende organisaties en bestuursbureaus
  • Actuarissen, accountants en juristen
  • Werkgevers- en werknemersorganisaties
  • Vakbonden
  • Pensioenfederatie
Samenwerkingen

Partners die de rapportage verder brengen

IBI werkt samen met gerenommeerde ondernemingen die met behulp van de rapportages pensioenfondsen verder kunnen helpen. Een belangrijke partner is Milliman Pensioenen.

De overgang naar het nieuwe pensioencontract (Wtp) vraagt meer dan ooit om transparantie, verantwoording en strategisch inzicht. Aanvullende korte interviews kunnen direct aanknopingspunten opleveren om kosten te optimaliseren, processen te verbeteren en dienstverlening te versterken.

De kans is groot dat de investering in benchmarking zich terugverdient door concrete operationele verbeteringen en strategische keuzes die uw fonds verder brengen. Op deze wijze zet u vandaag de benchmark voor morgen.

EY heeft gedurende enkele jaren samengewerkt met IBI Benchmarking. Met het vertrek van Tim Burggraaf alsmede een andere focus bij EY is de samenwerking primo 2026 beëindigd.

Benchmarking én verdieping

De IBI-rapportage geeft het feitelijke beeld. In samenwerking met onze partners kunnen de uitkomsten worden vertaald naar concrete verbeteracties: van heronderhandeling met dienstverleners tot procesoptimalisatie en scherpere verantwoording richting deelnemers.

Position paper EY

De position paper die tijdens de samenwerking met EY is opgesteld.

Bekijk de position paper
Wat vinden anderen van ons

Testimoniums

“Het IBI rapport is voor ons bestuur een goed onafhankelijk instrument om meerdere redenen. Met het oog op het nieuwe pensioencontract, waar straks kosten per cohort gaan verschillen, vinden wij het belangrijk dat wij nu al beginnen met het rapporteren van kosten in context. Met behulp van het IBI rapport kunnen wij duidelijk maken waarom kosten tussen pensioenfondsen verschillen en dat deze door beleidskeuzes van het bestuur voor een groot deel te verklaren zijn. Dit kunnen wij straks ook toepassen per cohort.”

Mediahuis Nederland Pensioenfonds Herman Niesten, financieel expert

“Benchmarking is een uitermate nuttig instrument en helpt de organisatie punten te verbeteren. De rapportage is zeer uitgebreid en maakt een goede analyse mogelijk. Ook staat IBI open voor eventuele aanvullingen op het rapport. Het uniform pensioenkostenoverzicht (UPKO) is niet alleen geschikt voor de deelnemers; het is eveneens een goede basis om de bespreking met het bestuur te starten.”

Pensioenfonds Medisch Specialisten Jacques van Dijken, directeur bestuursbureau

Testimoniums van de personen betrokken bij de start van IBI Benchmarking

“Ondanks de drukke periode hebben wij graag hieraan meegedaan. Voor het tijdsbeslag hoef je het niet te laten: duidelijke instructies en een efficiënte opzet, waardoor slechts enkele uren nodig zijn om de data aan te leveren. Bovendien hoef je je geen zorgen te maken over de vergelijkbaarheid.”

Pensioenfonds Vervoer Jan van Beek, voormalig controller (gepensioneerd) en lid van de klankbordgroep in 2013

“Het maatschappelijk debat rond de rol van pensioenfondsen neemt verder toe. Het debat is ongenuanceerd en speelt zich af in headlines. Door eerlijk en transparant te zijn worden we serieus genomen en tellen onze headlines mee. Via IBI Benchmarking geeft de sector eenduidig en vergelijkbaar inzicht in kosten. IBI Benchmarking is een benchmark door en voor de pensioenfondsen en sluit aan bij de definities van de Pensioenfederatie. Wij roepen pensioenfondsen op hieraan mee te doen.”

Pensioenfonds PNO Media Jeroen van der Put, lid van de klankbordgroep in 2013

“In het rapport ‘Kijken in de Spiegel’ pleiten wij voor een Nederlandse benchmark die toegankelijk is voor alle pensioenfondsen om op de juiste wijze transparant te kunnen rapporteren over uitvoeringskosten in de juiste context. IBI Benchmarking biedt deze mogelijkheid. Vanuit PFZW ondersteunen wij dit Nederlandse initiatief en moedigen wij de Nederlandse pensioenfondsen aan deel te nemen aan deze laagdrempelige benchmark.”

Pensioenfonds PFZW Peter Borgdorff, voormalig directeur Pensioenfonds Zorg en Welzijn, lid van de klankbordgroep in 2013

Bekijk de film van Peter Borgdorff

“IBI Benchmarking geeft ons als middelgroot pensioenfonds de mogelijkheid ook deel te nemen aan benchmarking. Wij hebben altijd het belang van benchmarking onderschreven, maar voelden ons tot nu toe praktisch geremd doordat deelname aan de bekende benchmarks relatief veel inspanning en bijkomende kosten met zich meebracht. IBI Benchmarking lost dat probleem op. Deelname is eenvoudig: de data is grotendeels voorhanden en kan eenvoudig door ons pensioenbureau in het online formulier worden ingevuld. De IBI benchmarkingrapportage is zeer volledig en duidelijk. Wij herkennen de uitkomsten en het instrument geeft het bestuur en andere belanghebbenden een goed en helder beeld van onze kosten, rekening houdend met onze eigen visie en keuzes. Wij moedigen ook kleinere pensioenfondsen aan deel te nemen aan deze laagdrempelige benchmark.”

Pensioenfonds Randstad Raimond Schikhof, voormalig bestuurder en lid van de klankbordgroep in 2013

“IBI Benchmarking sluit goed aan bij de Aanbevelingen Uitvoeringskosten van de Pensioenfederatie. Een goed initiatief: onze aanbevelingen roepen pensioenfondsen op om hun kosten in perspectief te zetten, onder meer door een benchmarkgetal op te nemen in het jaarverslag. IBI Benchmarking kan pensioenfondsen daarbij goed helpen.”

Pensioenfederatie Tomas Wijffels, betrokken bij de opzet van de Aanbevelingen Uitvoeringskosten, voormalig projectleider namens de Pensioenfederatie in 2013

“Graag leveren wij onze bijdrage aan dit voor Nederland belangrijke initiatief. Nog steeds loopt Nederland in de pensioensector internationaal voorop. Dit wordt nog eens onderschreven met dit initiatief. Nyenrode zal IBI faciliteren waar mogelijk. Nyenrode heeft het belang van kostentransparantie al in 2012 onderkend en dit onderwerp opgenomen in het Executive Pensions Program. IBI-initiator Eric Veldpaus is vanaf het begin als kerndocent en onderzoeker betrokken en kan als geen ander met zijn ervaring hier een belangrijke rol vervullen.”

Nyenrode Business Universiteit Roy Kramer, voormalig directeur EPP-program
Wat vinden anderen van ons

Opinies

KPMG · MAART 2018

Meer halen uit benchmarkrapportages

In dit gezamenlijke document van KPMG en het Institutioneel Benchmarking Instituut leest u achtergronden en aanbevelingen om meer te halen uit benchmarkrapportages: hoe een uitstekend hulpmiddel bij het afleggen van verantwoording aan deelnemers en andere stakeholders bestuurders nog meer van dienst kan zijn. Wellicht bent u er na het lezen, net als wij, van overtuigd dat benchmarkrapportages nog waardevoller kunnen worden als ook andere kenmerken van een fonds in ogenschouw worden genomen, zoals het bestuursmodel en de governance.

Bekijk het visiedocument
ACHMEA IM · DECEMBER 2016

Ondersteuning benchmarkinitiatief

Mark Bakker, Achmea Investment Management.

Bekijk het document
BMO · OKTOBER 2015

Van aanbevelingen naar inzichtvolle benchmarking

BMO redactie.

Bekijk het document
Contact

Neem contact op

Voor informatie over benchmarking of een vrijblijvend gesprek.

Eric Veldpaus RA

Institutional Benchmarking Institute

eric.veldpaus@institutionalbenchmarking.nl 06 4447 7921

Dick Kamp

Milliman Pensioenen

dick.kamp@milliman.com 06 8837 5480

Institutional Benchmarking Institute B.V.

Bedrijfsgegevens

KvK-nummer 58661182

Volg IBI op LinkedIn